Trong một phân tích hấp dẫn đã thu hút sự chú ý của các thị trường tài chính toàn cầu, Giám đốc Đầu tư của Bitwise, Matt Hougan, đưa ra giả thuyết về một tương lai mang tính chuyển đổi cho Bitcoin, cho rằng nhu cầu bền vững từ các quỹ hoán đổi danh mục (ETF) có thể thúc đẩy tiền điện tử này bước vào giai đoạn tăng giá tương tự như đợt tăng lịch sử gần đây của vàng. Nhận định này, được chia sẻ trên nền tảng mạng xã hội X, xuất hiện vào thời điểm quan trọng đối với tài sản kỹ thuật số, ngay sau khi các ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ được phê duyệt và ra mắt vào tháng 1 năm 2024. So sánh của Hougan dựa trên các cơ chế thị trường phức tạp, thách thức những quan điểm đơn giản và cung cấp một góc nhìn giàu dữ liệu về cách các loại tài sản lớn hấp thụ các cú sốc nhu cầu cấu trúc.
Nhu cầu Bitcoin ETF và sự tương đồng với vàng: Giải mã cơ chế
Luận điểm trung tâm của Matt Hougan phá vỡ một giả định phổ biến về biến động giá tài sản. Ông lập luận rằng nhu cầu mới, duy trì liên tục không tự động dẫn đến một đợt tăng giá theo hình parabol ngay lập tức. Thay vào đó, thị trường trước hết phải xử lý áp lực bán hiện có. Để minh họa, Hougan đã trình bày chi tiết về quỹ đạo gần đây của thị trường vàng. Nhu cầu từ các ngân hàng trung ương đối với kim loại quý này bắt đầu tăng mạnh vào năm 2022, với lượng mua hàng năm tăng gấp đôi từ khoảng 500 lên 1.000 tấn. Các nhà phân tích rộng rãi cho rằng sự thay đổi này xuất phát từ một sự kiện địa chính trị then chốt: quyết định của Mỹ đóng băng tài sản Kho bạc do Nga nắm giữ sau khi Nga xâm lược Ukraine, điều này đã thúc đẩy nhiều quốc gia đa dạng hóa tài sản dự trữ ra khỏi các công cụ truyền thống dựa trên đô la Mỹ.
Mặc dù dòng nhu cầu thể chế lớn này, phản ứng về giá của vàng không xảy ra ngay lập tức. Kim loại này chỉ ghi nhận mức tăng khiêm tốn 2% vào năm 2022, tiếp theo là mức tăng 13% vào năm 2023. Đà tăng dần này xảy ra vì các khoản mua mới của ngân hàng trung ương bị bù trừ bởi hoạt động bán ra của các thành phần thị trường khác, bao gồm các ETF và các nhà đầu tư cá nhân. Thị trường đã hấp thụ hiệu quả nhu cầu mới này. Chỉ khi áp lực bán này phần lớn cạn kiệt, vàng mới bước vào giai đoạn tăng tốc hơn, tăng 27% vào năm 2024 trước khi trải qua cái mà Hougan mô tả là "bùng nổ lớn" vào năm 2025. Mô hình này làm nổi bật một nguyên tắc thị trường quan trọng: nhu cầu ròng mới—nhu cầu vượt quá thanh khoản bán có sẵn—là chất xúc tác thực sự cho việc đánh giá lại giá trị tài sản một cách đáng kể.
Giai đoạn hấp thụ của Bitcoin ETF: Thị trường chuyển mình
Hougan khẳng định rằng Bitcoin hiện đang trải qua giai đoạn hấp thụ tương tự. Kể từ khi các ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ được ra mắt, các phương tiện đầu tư được quản lý này liên tục mua nhiều Bitcoin hơn số lượng mới được khai thác bởi mạng lưới. Điều này tạo ra sự mất cân bằng cung-cầu cơ bản. Tuy nhiên, giá Bitcoin vẫn chưa bắt đầu một đợt tăng bền vững và mạnh mẽ. Hougan cho rằng phản ứng yếu này là do động lực tương tự như ở vàng: áp lực bán từ các nhà đầu tư hiện hữu.
Áp lực này đến từ nhiều nguồn khác nhau. Những người nắm giữ lâu dài có thể đang chốt lời sau nhiều năm đầu tư, trong khi các bên như sàn giao dịch phá sản Mt. Gox và nhiều chính phủ đã phân phối tài sản cho chủ nợ hoặc thực hiện bán ra. Hơn nữa, việc ra mắt các ETF đã cung cấp một lối thoát hợp pháp, thuận tiện cho một số nhà đầu tư tổ chức đang nắm giữ trực tiếp Bitcoin. Bảng dưới đây so sánh các động lực nhu cầu và giai đoạn hấp thụ của cả hai loại tài sản:
| Nguồn nhu cầu mới chính | Các Ngân Hàng Trung Ương Toàn Cầu | ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ |
| Sự kiện xúc tác | Trừng phạt địa chính trị & phi đô la hóa | Phê duyệt quy định đối với ETF |
| Giai đoạn hấp thụ | 2022-2024 (Giá tăng dần) | 2024-Đang diễn ra |
| Áp lực bán đối trọng | Dòng ra từ ETF, bán cá nhân | Chốt lời, phân phối tài sản phá sản |
| Tín hiệu thị trường chính | Nhu cầu ròng vượt cung khai thác & bán ra | Dòng vốn ròng vào ETF vượt lượng coin mới phát hành |
Giai đoạn này là một chức năng thị trường tự nhiên và lành mạnh. Nó cho phép chuyển giao tài sản từ các thế hệ cũ sang các phương tiện dài hạn mới như ETF, vốn thường có tỷ lệ giao dịch thấp hơn. Kết luận then chốt từ phân tích của Hougan là áp lực bán này là hữu hạn. Khi nó giảm đi, nhu cầu bền vững từ các ETF—đại diện cho một thay đổi cấu trúc lâu dài trong cách dòng vốn tổ chức tiếp cận Bitcoin—sẽ gặp phải một sổ lệnh bán mỏng hơn đáng kể.
Phân tích chuyên gia và ý nghĩa cấu trúc thị trường
Các nhà phân tích tài chính chuyên về dòng vốn quỹ và cấu trúc vi mô thị trường ủng hộ lập luận của Hougan. Việc ra mắt một ETF giao ngay biến đổi cấu trúc thị trường của một tài sản bằng cách tạo ra một bên mua liên tục, không nhạy cảm với giá (thông qua các rổ tạo lập hàng ngày) khi dòng vốn vào dương. Điều này rất khác biệt so với nhu cầu do các nhà đầu cơ nhỏ lẻ tạo ra. Nhà phân tích ETF của Bloomberg Intelligence, James Seyffart, lưu ý: “Tính minh bạch hàng ngày của dòng vốn ETF cung cấp một cửa sổ chưa từng có về khẩu vị của các tổ chức. Dòng vốn vào đều đặn, ngay cả trong giai đoạn giá đi ngang, cho thấy sự xây dựng nền tảng thay vì bong bóng đầu cơ.”
Quy mô tiềm năng của nhu cầu này là rất lớn. Các cố vấn tài chính, công ty môi giới lớn và nhà quản lý tài sản quy mô lớn, những người trước đây bị hạn chế đầu tư vào Bitcoin do vấn đề quy định hoặc lưu ký, nay đã có một lối đi hợp pháp. Ngay cả một tỷ lệ nhỏ phân bổ từ ngành quản lý tài sản trị giá hàng nghìn tỷ đô la cũng đại diện cho nhu cầu có thể vượt xa sản lượng khai thác hàng ngày hiện tại. Hơn nữa, thành công của các ETF tại Mỹ có thể mở đường cho các sản phẩm tương tự ở các thị trường tài chính lớn khác, giúp mở khóa các dòng vốn toàn cầu.
Bối cảnh lịch sử và quỹ đạo tương lai của vàng kỹ thuật số
Câu chuyện “vàng kỹ thuật số” dành cho Bitcoin đã xuất hiện hơn một thập kỷ, so sánh nguồn cung cố định và vai trò lưu trữ giá trị của nó với kim loại quý. Tuy nhiên, phân tích của Hougan đi xa hơn phép ẩn dụ để đưa ra một so sánh cơ học về khả năng hấp thụ cú sốc nhu cầu. Lịch sử giá gần đây của vàng cung cấp một lộ trình hợp lý. Nếu Bitcoin theo mô hình phản ứng trì hoãn tương tự, giai đoạn tích lũy và hấp thụ hiện tại có thể là tiền đề cho một chu kỳ tăng giá kéo dài nhiều năm, được thúc đẩy bởi dòng vốn ETF không ngừng đối diện với nguồn cung giới hạn.
Một số yếu tố then chốt sẽ ảnh hưởng đến quỹ đạo này:
- Độ bền vững của dòng vốn ETF: Liệu dòng vốn hàng tuần vào các sản phẩm như của BlackRock, Fidelity và Bitwise có duy trì tích cực trong bối cảnh biến động thị trường không?
- Điều kiện vĩ mô: Chu kỳ lãi suất và dữ liệu lạm phát ảnh hưởng đến tất cả các tài sản rủi ro và thay thế, bao gồm cả Bitcoin và vàng.
- Phát triển quy định: Sự rõ ràng hoặc bất định từ các cơ quan quản lý toàn cầu có thể thúc đẩy hoặc làm chậm quá trình chấp nhận của tổ chức.
- Phát triển công nghệ và mạng lưới: Tính bảo mật và tiện ích cốt lõi của Bitcoin tiếp tục tiến hóa, ảnh hưởng đến luận điểm đầu tư dài hạn của nó.
Cần lưu ý rằng hiệu suất trong quá khứ không đảm bảo cho kết quả trong tương lai, và mọi khoản đầu tư đều tiềm ẩn rủi ro. Thị trường tiền điện tử nổi tiếng về sự biến động, và mặc dù cấu trúc ETF mang lại tính hợp pháp, nó không loại bỏ rủi ro về giá. Tuy nhiên, phân tích của Hougan cung cấp một khuôn khổ dựa trên các cơ chế thị trường có thể quan sát được thay vì đầu cơ, giúp nhà đầu tư có cái nhìn sắc sảo hơn khi đánh giá vai trò thay đổi của Bitcoin trong tài chính toàn cầu.
Kết luận
So sánh của CIO Bitwise, Matt Hougan, giữa nhu cầu hiện tại do ETF thúc đẩy của Bitcoin và đợt tăng gần đây của vàng đưa ra một lập luận hấp dẫn, dựa trên bằng chứng về tiềm năng tương lai của tiền điện tử này. Lập luận cốt lõi dựa trên sự hiểu biết sâu sắc về thanh khoản thị trường và các giai đoạn hấp thụ. Nhu cầu Bitcoin ETF bền vững hiện đang được đáp ứng bởi hoạt động bán ra từ các nhà đầu tư hiện hữu, che giấu cú sốc cung tiềm ẩn. Lịch sử cho thấy khi áp lực bán chuyển tiếp này được giải tỏa, lực cầu tổ chức bền vững có thể sẽ dẫn đến tăng giá. Dù con đường phía trước có thể biến động và không tuyến tính, sự thay đổi cấu trúc do các ETF Bitcoin giao ngay mang lại là thay đổi lớn nhất trong động lực thị trường của tài sản này kể từ khi ra đời, có thể mở ra một kỷ nguyên mới trong câu chuyện định giá của nó.
Câu hỏi thường gặp
Q1: CIO Bitwise đã nói gì cụ thể về Bitcoin và vàng?
Matt Hougan cho biết Bitcoin có thể trải qua một đợt tăng giá tương tự như diễn biến gần đây của vàng nếu nhu cầu từ các ETF giao ngay tiếp tục duy trì. Ông giải thích rằng cả hai thị trường đều trải qua một giai đoạn mà nhu cầu tổ chức mới được hấp thụ bởi hoạt động bán ra từ các nhà đầu tư hiện hữu trước khi giá tăng mạnh.
Q2: Tại sao giá vàng không tăng ngay khi các ngân hàng trung ương bắt đầu mua nhiều hơn?
Theo phân tích của Hougan, giá không phản ứng ngay lập tức vì hoạt động mua vào của các ngân hàng trung ương đã bị bù trừ bởi việc bán ra của các thành phần thị trường khác như các nhà đầu tư ETF và cá nhân. Thị trường cần thời gian để hấp thụ nhu cầu mới này trước khi sự thiếu hụt nguồn cung được phản ánh vào giá.
Q3: Các ETF Bitcoin đang tạo ra tình huống tương tự như thế nào hiện nay?
Kể từ khi ra mắt vào tháng 1 năm 2024, các ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ đã mua nhiều Bitcoin mỗi ngày hơn số lượng được tạo ra thông qua khai thác. Điều này tạo ra sự thiếu hụt nguồn cung ròng. Tuy nhiên, hoạt động bán ra đồng thời từ các bên như các quỹ phá sản và các nhà đầu tư chốt lời lâu dài đã cân bằng nhu cầu này cho đến nay, dẫn đến giai đoạn tích lũy thay vì tăng giá đột biến.
Q4: Áp lực bán từ các nhà đầu tư Bitcoin hiện hữu có phải là vô hạn không?
Không, một điểm then chốt trong lập luận của Hougan là áp lực bán này là hữu hạn. Các nguồn như phân phối tài sản phá sản bắt buộc hoặc bán ra của chính phủ chỉ là các sự kiện có giới hạn thời gian. Khi lượng dư này được giải phóng, nhu cầu liên tục từ các ETF sẽ gặp phải nguồn cung coin rao bán ít hơn nhiều, có thể tạo ra áp lực tăng giá.
Q5: Điều này có nghĩa là giá Bitcoin chắc chắn sẽ tăng mạnh?
Không có dự đoán nào là chắc chắn. Phân tích của Hougan đưa ra một kịch bản hợp lý dựa trên các cơ chế thị trường có thể quan sát và một phép so sánh lịch sử. Khả năng thực hiện tiềm năng này phụ thuộc vào việc dòng vốn ETF tiếp tục, không có sự kiện tiêu cực lớn về mặt quy định và điều kiện vĩ mô chung vẫn thuận lợi cho các tài sản thay thế.
