"Tôi không hiểu nổi": Jensen Huang của Nvidia chỉ trích người Mỹ "bôi xấu năng lượng", khen ngợi Trump vì "dám đứng lên"

Điểm mấu chốt: CEO Nvidia cảnh báo Mỹ có nguy cơ mất vị thế dẫn đầu AI vào tay Trung Quốc

Tóm tắt: CEO của Nvidia, Jensen Huang, cảnh báo rằng Hoa Kỳ đang tụt lại phía sau Trung Quốc trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo, chủ yếu do lĩnh vực năng lượng bị kỳ thị. Dù có nền kinh tế lớn hơn, Mỹ chỉ vận hành với một nửa công suất năng lượng so với Trung Quốc, dẫn tới trì hoãn nghiêm trọng trong việc xây dựng trung tâm dữ liệu AI — các dự án mất nhiều năm ở Mỹ thì chỉ mất vài tuần ở Trung Quốc. Huang công khai ủng hộ trọng tâm của cựu Tổng thống Trump vào sản xuất nội địa và nới lỏng quy định ngành năng lượng như những chiến lược thiết yếu để giữ vững lợi thế AI của nước Mỹ.

Năm lớp của vị thế dẫn đầu AI

Phát biểu tại sự kiện CSIS, Huang tái định nghĩa cuộc cạnh tranh AI là một cuộc đua xây dựng hạ tầng vật lý, không chỉ phần mềm. Ông ví phát triển AI như một “chiếc bánh năm lớp”, với năng lượng là lớp nền quan trọng nhất. Theo Huang, Mỹ đang bỏ qua lớp nền tảng này bằng cách miệt thị sản xuất năng lượng, bất kể nguồn nào. Ông kêu gọi mở rộng sản xuất năng lượng một cách tổng thể, ủng hộ mọi hình thức năng lượng thay vì ưu ái loại nào đó.

Cập nhật liên quan từ Barchart

Huang chỉ ra rằng Trung Quốc đang vượt trội ở lĩnh vực này. Ông liệt kê các thành phần thiết yếu để thống lĩnh AI gồm: năng lượng, chip, hạ tầng, mô hình và ứng dụng. “Ở đáy là năng lượng. Năng lực năng lượng của Trung Quốc gấp đôi chúng ta, dù nền kinh tế của chúng ta lớn hơn. Điều này không hợp lý,” ông nhận xét.

“Chậm ba năm”: Sự phát triển hạ tầng thần tốc của Trung Quốc

Chỉ trích mạnh mẽ nhất của Huang tập trung vào tốc độ phát triển. Dù Nvidia dẫn đầu đổi mới chip, những tiến bộ này bị giới hạn bởi sự thiếu hụt hạ tầng hỗ trợ. Huang so sánh rõ nét: mất ba năm để xây dựng một siêu máy tính AI hoạt động ở Mỹ, trong khi Trung Quốc có thể dựng cơ sở tương tự chỉ trong vài ngày. Tốc độ vượt trội này mang lại lợi thế lớn cho Trung Quốc.

Barchart tiếp tục theo dõi xu hướng này, lưu ý rằng chỉ một vài nhận xét ngắn của Huang về việc Mỹ tụt hậu trong AI cũng khiến cổ phiếu liên quan tới AI như Nvidia, Oracle, Alphabet và Meta lao dốc mạnh. Thay vì hoảng loạn, Huang kêu gọi Mỹ tăng tốc nỗ lực xây dựng hạ tầng.

Tốc độ như động lực thị trường: Bài học từ DeepSeek

Tốc độ không chỉ là vấn đề năng lượng. Đầu năm 2025, Mỹ trải qua “khoảnh khắc DeepSeek” khi thị trường phản ứng trước tin DeepSeek phát triển mô hình AI cạnh tranh với OpenAI với chi phí chỉ bằng một phần nhỏ. Sự kiện này là hồi chuông cảnh tỉnh, cho thấy vị thế dẫn đầu AI của Mỹ không còn chắc chắn như trước. Khả năng xây dựng và đổi mới thần tốc của Trung Quốc tiếp tục là yếu tố then chốt cho nhà đầu tư.

Huang ủng hộ cách tiếp cận năng lượng của Trump

Trong một động thái gây bất ngờ với cộng đồng công nghệ, Huang khen ngợi cựu Tổng thống Trump vì đã thách thức cái nhìn tiêu cực về sản xuất năng lượng. Huang tin rằng việc miệt thị bất kỳ hình thức năng lượng nào — dù là than, hạt nhân, năng lượng mặt trời hay loại khác — đều phản tác dụng. Thay vào đó, ông kêu gọi tăng sản lượng năng lượng ở mọi lĩnh vực để thúc đẩy tăng trưởng.

Dù không liên quan trực tiếp tới chính sách của chính quyền Trump, Huang thừa nhận Trump đã giúp việc xây dựng hạ tầng tại Mỹ trở nên dễ dàng hơn rất nhiều. Ông ủng hộ hướng đi hiện tại về năng lượng, AI và hạ tầng, nhấn mạnh ba điểm chính:

1. Hồi sinh sản xuất: Thông điệp của Trump gửi tới Huang rất rõ ràng: “Chúng ta cần giúp nước Mỹ sản xuất trở lại.”
2. Mở rộng sản xuất năng lượng: Huang ủng hộ chiến lược năng lượng “tất cả cùng phát triển”, bao gồm khí tự nhiên và hạt nhân, để cung cấp năng lượng cho các “Nhà máy AI” tương lai.
3. Thu hẹp khoảng cách kỹ năng: Huang nhấn mạnh việc đưa sản xuất trở lại Mỹ không chỉ là công nghệ — mà còn tạo ra cơ hội cho phần lớn người Mỹ không có bằng đại học, một phần quan trọng trong chương trình kinh tế của Trump.

So sánh Mỹ và Trung Quốc: Các chỉ số công nghiệp năm 2026

Để hiểu rõ quy mô của thách thức, hãy xem xét sự khác biệt rõ rệt về năng lượng và hạ tầng giữa hai nước:

Dữ liệu cho thấy một khoảng cách đáng kể. Mỹ tụt hậu so với Trung Quốc không chỉ về tốc độ xây dựng và mở rộng năng lượng mà còn cả sản lượng tổng thể. Tuy nhiên, với việc các lãnh đạo ngành lên tiếng cảnh báo, có dấu hiệu cho thấy tốc độ của Mỹ có thể sớm được cải thiện.

Bằng chứng cho sự thay đổi này đã xuất hiện. Các công ty năng lượng hạt nhân như Oklo và NuScale đã tăng trưởng vượt bậc, với tiến độ dự án rút ngắn từ mười năm xuống chỉ còn vài năm. Điều này phản ánh nhu cầu tăng cao và sự tập trung mới vào hạ tầng năng lượng.

Quan điểm của Barchart: Năng lượng trở thành trọng tâm

Trong nhiều năm, trọng tâm là nguồn cung GPU. Thông điệp của Huang là giới hạn thực sự nay đã chuyển sang năng lượng. Nhà đầu tư nên nhìn xa hơn các nhà phát triển mô hình AI như OpenAI và Google, thay vào đó chú ý tới các công ty cung cấp năng lượng cho trung tâm dữ liệu.

Barchart ghi nhận sự liên kết trực tiếp giữa giấy phép xây dựng trung tâm dữ liệu mới và sự tăng vọt của các công ty tiện ích địa phương. Như Huang nói, “Không ngành công nghiệp mới nào có thể phát triển nếu thiếu năng lượng.” Dù Mỹ vẫn dẫn đầu công nghệ chip, họ đang tụt hậu trong xây dựng hạ tầng cần thiết. Nvidia và các công ty hạ tầng AI khác vẫn là khoản đầu tư dài hạn vững chắc, nhưng tăng trưởng của họ ngày càng bị giới hạn bởi nguồn năng lượng. Nhà đầu tư nên chú ý các công ty đang cung cấp và xây dựng trung tâm dữ liệu mới.

Năng lượng hạt nhân vẫn còn vài năm nữa mới được ứng dụng rộng rãi, còn than thì đối mặt với thách thức về khả năng mở rộng và nhận thức cộng đồng. Ngược lại, năng lượng mặt trời đang mở rộng nhanh chóng khi các công ty mua đất và lắp đặt tấm pin. Với công nghệ phát triển nhanh và nhu cầu tăng vọt, các nhà cung cấp năng lượng sạch như NextEra Energy và First Solar đang có vị thế tốt để tăng trưởng tới năm 2026 và xa hơn nữa.