ChatGPT bất ngờ thông báo hiển thị quảng cáo, gói đăng ký 8 USD cũng không tránh khỏi

Không có bữa trưa nào miễn phí, nếu có thì bạn chính là bữa trưa đó. Nguyên lý này cũng hoàn toàn đúng với các sản phẩm AI đốt tiền khủng ở thung lũng Silicon.

Vừa mới đây, OpenAI đã chính thức công bố một quyết định có tính bước ngoặt:Sẽ đưa chức năng quảng cáo vào phiên bản miễn phí của ChatGPT và gói đăng ký cơ bản "ChatGPT Go". Đợt thử nghiệm này sẽ được triển khai trước tại Mỹ và dành cho người dùng trưởng thành trong vài tuần tới.

Tin vui là quảng cáo sẽ không làm gián đoạn cuộc trò chuyện của bạn, chúng chỉ xuất hiện một cách yên lặng ở cuối nội dung trả lời khi hệ thống xác định có sản phẩm tài trợ liên quan, đồng thời sẽ được đánh dấu rõ ràng.

Nếu bạn là người dùng trả phí của Plus, Pro hoặc bản doanh nghiệp thì xin chúc mừng, giao diện của bạn vẫn sẽ sạch sẽ; nhưng nếu bạn định thử đăng ký dịch vụ ChatGPT Go vừa ra mắt với mức phí chỉ 8 USD/tháng, bạn vẫn thuộc nhóm đối tượng được phủ quảng cáo.

Dịch vụ đăng ký ChatGPT Go hôm nay đã được triển khai tại tất cả các khu vực hỗ trợ ChatGPT. Quyền lợi và tính năng cốt lõi bao gồm sử dụng mô hình GPT-5.2 Instant, cung cấp số lượng tin nhắn, tải tệp và tạo ảnh gấp 10 lần bản miễn phí, có khả năng ghi nhớ và cửa sổ ngữ cảnh dài hơn.

Tới đây, ChatGPT đã chính thức xây dựng nên một hệ thống đăng ký ba tầng rõ rệt cho người dùng:

Go (8 USD): cấp cơ bản, nhấn mạnh hiệu quả chi phí và nhiệm vụ hằng ngày.
Plus (20 USD): cấp nâng cao, hỗ trợ GPT-5.2 Thinking và Codex, phù hợp cho suy luận sâu.
Pro (200 USD): cấp cao nhất, hỗ trợ GPT-5.2 Pro, sở hữu quyền hạn và hiệu năng tối đa

Ngoài ra,để xoa dịu lo ngại của người dùng về việc "trò chuyện thành bán hàng", OpenAI nhấn mạnh rằng quảng cáo tuyệt đối không ảnh hưởng đến tính khách quan của câu trả lời,AI vẫn sẽ tạo nội dung theo cách hữu ích nhất cho bạn, chứ không phải ai trả tiền nhiều thì được ưu tiên.

Điều quan trọng hơn là ranh giới về quyền riêng tư: lịch sử trò chuyện của bạn sẽ không bị bán cho nhà quảng cáo, bạn cũng có quyền tắt các cài đặt cá nhân hóa bất cứ lúc nào, và người dùng dưới 18 tuổi sẽ được chặn hoàn toàn khỏi quảng cáo.

Ảnh chụp nguyên tắc quảng cáo của ChatGPT ｜ Blog chính thức

Lý do mà OpenAI đưa ra rất thẳng thắn:Việc đưa quảng cáo vào là để cho nhiều người có thể dùng công cụ này miễn phí hoặc với chi phí thấp,rốt cuộc chi phí vận hành AI quá đắt đỏ, để hiện thực hóa tầm nhìn "AI phổ cập", đa dạng hóa nguồn thu là điều tất yếu.

Điều thú vị là,OpenAI không chỉ đơn giản dán vài tấm hình quảng cáo mà còn đưa ra một khái niệm mới: "quảng cáo đối thoại".

Hãy tưởng tượng khi bạn hỏi công thức bữa tối Mexico, ở cuối sẽ xuất hiện quảng cáo tài trợ từ thương hiệu thực phẩm, thậm chí bạn có thể hỏi lại chính quảng cáo đó để nhận thêm thông tin thông qua tương tác.

Dù OpenAI cố gắng trình bày "quảng cáo đối thoại" như một trải nghiệm sáng tạo đôi bên cùng có lợi, cố chứng minh rằng quảng cáo cũng có thể trở thành nội dung giá trị, nhưng lịch sử đã chứng minh nhiều lần rằng khi nền tảng vừa làm trọng tài vừa làm cầu thủ, lợi ích của người dùng thường là thứ bị hy sinh đầu tiên.

Thêm quảng cáo vào AI vừa là lối tắt hồi máu, vừa là dấu hiệu cạn ý tưởng Hãy thừa nhận một thực tế. Trong thời đại mô hình lớn đốt tiền liên tục,"thêm quảng cáo vào AI" thực sự là cách hồi máu ổn định và nhanh nhất. Internet đã từng trải qua chuyện này. Ban đầu, các cổng thông tin bán vị trí quảng cáo, sau đó công cụ tìm kiếm bán từ khóa, mạng xã hội và nền tảng video ngắn bán quảng cáo luồng thông tin. Thực ra chiêu trò không thay đổi nhiều. Đầu tiên là tập hợp người dùng, sau đó đóng gói sự chú ý này bán cho nhà quảng cáo. Hình thức quảng cáo ngày càng tinh vi, hệ thống ngày càng hoàn thiện. Tình cảnh mà AI đang đối mặt hiện nay rất giống với Internet ngày xưa. Lượng người dùng bùng nổ, doanh thu không theo kịp, đăng ký vẫn phải từ từ giáo dục thị trường, chu kỳ các dự án doanh nghiệp kéo dài. Giữa lý tưởng và hiện thực là một hố lỗ ngày càng lớn. Vì vậy, bán quảng cáo trở thành chiếc phao cứu sinh đặt trên bàn AI. Ai áp lực lớn thì phải ra tay trước. Nhưng ai là người đầu tiên nhét quảng cáo công khai vào trò chuyện, rất có thể sẽ đẩy nhóm người dùng nhạy cảm và khó tính nhất sang mô hình khác. Nguyên lý thế tiến thoái lưỡng nan cũng không khác gì. Chỉ cần còn một bên kiên trì không thêm quảng cáo, các người chơi khác sẽ do dự, sợ mình thành kẻ bị bỏ rơi đầu tiên. Nhưng khi nhiều bên cùng lúc bước qua ranh giới đó, mọi do dự sẽ bị san bằng, chẳng ai cần giả vờ trong sạch nữa.

Thực tế, Google tuần này đã đi trước một bước, thử nghiệm cái gọi là quảng cáo ưu đãi cá nhân hóa trong giao diện trò chuyện Gemini.

Logic cốt lõi là: khi người dùng hỏi Gemini kiểu "vali nào hiệu quả chi phí cao", hệ thống nhận định có ý định mua hàng mạnh sẽ tự động chèn mã giảm giá giới hạn thời gian do Samsonite/New秀丽 cung cấp ngay dưới câu trả lời.

Quảng cáo không còn được kích hoạt bằng từ khóa mà dựa vào AI đánh giá tức thì "người này sắp đặt hàng" để kích hoạt. Dĩ nhiên, Google còn đặt cho nó cái tên đẹp là mô hình "vượt qua quảng cáo tìm kiếm truyền thống".

Dĩ nhiên, xét về logic kinh doanh, chúng ta không cần quá khắt khe với OpenAI. Trước hóa đơn tiền điện GPU đắt đỏ, bất cứ lý tưởng phi lợi nhuận nào cũng trở thành xa xỉ. Dữ liệu không biết nói dối, doanh thu hàng năm của OpenAI khoảng hơn 12 tỷ USD, nghe thì rất ấn tượng nhưng tốc độ đốt tiền có thể gấp ba lần số liệu công khai. Huấn luyện trước đã tốn tiền, mỗi lần suy luận sau khi lên sóng cũng tốn tiền. Chi phí suy luận đúng là giảm, nhưng nghịch lý Jevons cho thấy khi sức mạnh tính toán rẻ hơn, người dùng càng tận dụng để chạy mô hình phức tạp hơn, dẫn đến doanh nghiệp phải mua nhiều GPU hơn, hóa đơn điện tăng như lăn cầu tuyết. Nói ngắn gọn, chi phí đơn vị có giảm nhưng tổng chi chẳng tiết kiệm được gì. Theo thống kê của OpenAI tính tới tháng 7 năm nay, ChatGPT có khoảng 35 triệu người dùng trả phí, chiếm 5% số người dùng hoạt động hàng tuần, đồng thời doanh thu đăng ký cũng chiếm phần lớn trong tổng thu của hầu hết doanh nghiệp AI như OpenAI. Trong bối cảnh đó, mọi công ty AI đều phải đối mặt với một câu hỏi đơn giản tàn nhẫn: Tiền từ đâu ra. Câu trả lời trực tiếp nhất, là nhét quảng cáo vào AI. Quảng cáo trở thành "nguyên tội" là bởi vì thời Internet không có lựa chọn kinh doanh hiệu quả nào khác. Cũng như thời AI, nếu không có mô hình đổi mới, quảng cáo vẫn là cách duy nhất để bù chi phí cho phần lớn người dùng. Dĩ nhiên, nếu chỉ sao chép cách kiếm tiền của thời kỳ trước thì rõ ràng là một dạng lệ thuộc thiếu sáng tạo. Internet truyền thống đã chứng minh một lần,khi trong tay bạn chỉ có chiếc búa, mọi vấn đề đều giống cái đinh, khi chỉ biết làm quảng cáo thì mọi sản phẩm đều hóa thành vị trí quảng cáo.

Quảng cáo của ChatGPT cũng đối mặt với thử thách: Tính đến tháng 6 năm nay, chỉ 2,1% truy vấn liên quan đến mua sắm. Vì vậy, OpenAI đã tích hợp Stripe thanh toán, Shopify thương mại điện tử, Zillow bất động sản và DoorDash giao đồ ăn, vừa để rèn luyện thói quen mua sắm của người dùng vừa tích lũy dữ liệu cho quảng cáo.

Mô hình thu nhập quyết định hình thái sản phẩm, trải nghiệm người dùng thường trở thành biến số bị hy sinh. AI vốn được kỳ vọng rất nhiều, được xem là cơ hội để thoát khỏi vũng lầy thời cũ,nhưng không ngờ đi một vòng, chúng ta vẫn lăn lộn trong cùng một cái hố bùn. AI hiểu bạn nhất, bắt đầu "bán hàng" cho bạn Cách truyền thống của Internet khi thêm quảng cáo về bản chất là bán sự chú ý bằng các vị trí nổi bật, điển hình là quảng cáo trên công cụ tìm kiếm thời đầu. Giao diện nhìn như kết quả tìm kiếm, nhưng vài dòng đầu toàn là kết quả đấu giá. Những vụ tai nạn, tranh cãi khi ấy, nhìn lại bây giờ vẫn rùng mình. Chèn quảng cáo vào AI còn nguy hiểm hơn thế. Chúng ta - những người có kinh nghiệm - luôn cảnh giác với quảng cáo trên web, cũng biết nên so sánh nhiều kết quả tìm kiếm, biết trên đầu mấy dòng rất có thể là quảng cáo. Nhưng đối mặt với AI có tính đồng cảm nhân hóa, cạm bẫy là ta có thể quên rằng phía sau màn hình có thể là cả một đội sales.Bạn xem AI là thầy giáo, còn nó xem bạn là khách hàng tiềm năng cần chuyển đổi. Nhìn lại lịch sử, Tô Đông Pha từng viết thơ cho gánh hàng bánh, từ đó khách kéo đến nườm nượp. Người ta mua không chỉ là bánh mà là niềm tin của người nổi tiếng Tô Đông Pha. Ngày nay, AI trong nhiều bối cảnh chính là Tô Đông Pha mặc định được người dùng tin tưởng. Điều đặc biệt nguy hiểm là giờ không chỉ đơn giản cấy quảng cáo mà còn có người dùng GEO để "đầu độc nội dung". GEO, đúng như tên gọi là "Tối ưu hóa Công cụ Sinh Thành" (Generative Engine Optimization), nhằm mục đích để một trang web hay bài viết nào đó được AI như ChatGPT, Gemini, Perplexity trích dẫn ưu tiên. Hãy tưởng tượng: một số nhà sản xuất hoặc các bên lợi ích, đăng tải trước hàng loạt bài viết được tối ưu, viết rất chuyên sâu, đầy đủ về một sản phẩm/dịch vụ, kèm theo nhãn, metadata SEO, từ khóa... Mục đích của họ không phải để giúp đỡ mà để đảm bảo khi người dùng hỏi AI về vấn đề liên quan, nội dung của họ sẽ được AI ưu tiên trích xuất cho vào câu trả lời. Với người dùng, đó là "lời khuyên chuyên gia + thông tin trung lập". Nhưng thực tế có thể chỉ là quảng cáo thương mại/ngấm độc được đóng gói như lời khuyên chuyên gia. Điều này còn đáng sợ hơn quảng cáo truyền thống hay advertorial vì nó ẩn trong "câu trả lời", không nằm ở vị trí quảng cáo nổi bật mà nằm ngay trong nội dung người dùng tin nhất. Cứ vài đoạn, ta lại phải tự hỏi: lời khuyên này của AI là vì mình hay vì quảng cáo? Chỉ cần nhét quảng cáo vào một câu trả lời thôi đã nguy hiểm rồi. Quan trọng hơn, AI còn định tiến thêm một bước, trở thành đầu vào của mọi ứng dụng, trực tiếp kiểm soát "ai sẽ quảng cáo cho bạn". Thời Internet truyền thống, mỗi siêu ứng dụng đều muốn làm cổng vào. Ai cũng xây tường, tự dựng pháo đài. Người dùng mở trực tiếp từng app rồi app đó chịu trách nhiệm nhồi nội dung/dịch vụ/quảng cáo cho bạn. Siêu ứng dụng xây "vườn tường" suốt 10 năm, nhưng AI Agent thời nay muốn phá sập chỉ sau một đêm. Về lý thuyết, nó có năng lực thao tác liên ứng dụng, giúp bạn hoàn thành các thao tác như "mở app tìm kiếm, so giá đa nền tảng, tự động điền đơn đặt hàng". Bạn không cần tự bấm nữa, thậm chí không cần nhớ từng cổng vào app. Điều này cũng dẫn đến việc AI Agent thực sự sẽ trở thành cổng vào Internet mặc định của phần lớn người, còn các app kiếm tiền bằng quảng cáo hoặc phải "nộp phí bảo kê" cho AI, hoặc lùi về hậu trường thành giao diện không thương hiệu. Trang tin tức đã trải nghiệm trước. Theo dự báo của công ty truyền thông Raptive, chức năng tổng quan AI mới của Google sẽ làm lưu lượng truy cập của nhiều trang xuất bản giảm tới 25%. Dù hiện tại ảnh hưởng chưa nghiêm trọng nhất, nhưng khi AI tổng quan mở rộng phạm vi ứng dụng, ảnh hưởng sẽ càng lớn hơn. Khi đã có nền tảng tổng hợp, họ từ nền tảng phục vụ trực tiếp độc giả chuyển thành nhà cung cấp nội dung, giờ đến lượt các app tiêu dùng đối mặt số phận tương tự. Thậm chí khi mọi app đều phải phục vụ AI quản gia, điều quan trọng nhất là phải có người giám sát chính "quản gia" này. Một mặt, quảng cáo trước đây nhắm thuyết phục từng người cụ thể: tìm mọi cách giành sự chú ý, chen nội dung vào dòng thời gian của họ. Nhưng ở thế giới AI Agent làm chủ, đối tượng quảng cáo cần thuyết phục trước tiên lại là Agent quyết định hộ người dùng. Mặt khác, điều này cũng nghĩa là phần lớn đội quảng cáo tương lai cần nghiêm túc suy nghĩ:Khi người dùng không còn tự dạo app mà để Agent làm thay, tôi phải quảng cáo cho ai? Quảng cáo thế nào? Đúng vậy, nếu AI Agent vừa là nền tảng quảng cáo, nó sẽ có hai quyền lực đồng thời. Quyết định bạn sẽ đi đâu, quyết định bạn sẽ thấy gì. Nó có thể chọn giúp bạn khách sạn, vé máy bay, bảo hiểm, bác sĩ và gắn mỗi lựa chọn với hoa hồng và logic quảng cáo của nó. Đặc biệt, AI trợ lý có thể hiểu sâu sắc nhu cầu, ý định hiện tại của người dùng, từ đó chèn quảng cáo cực kỳ liên quan, vượt xa quảng cáo web truyền thống dựa trên từ khóa, có thể đạt đến hiệu quả gợi ý như cố vấn thực sự. Thêm nữa, AI trợ lý tương tác và tích lũy lượng lớn dữ liệu cá nhân - gồm sở thích, thói quen, vị trí, quan hệ xã hội... Nếu dùng để nhắm quảng cáo, mức độ chính xác sẽ đạt chưa từng có. Ứng dụng sát thủ năm 2026 có thể không phải chatbot nào, mà là trình chặn quảng cáo. Mỗi thế hệ công nghệ mới đều tuyên bố mình khác biệt, nhưng cuối cùng vẫn tìm được lối về trong quảng cáo.

Vì thế, trước ChatGPT "bán hàng" sắp ra mắt, chúng ta không cần quá hoảng hốt nhưng càng không thể chủ quan.

Vì quảng cáo đã là điều không tránh khỏi, điều chúng ta cần làm là sớm "giải huyền" cho AI. Đừng xem nó là thần toàn tri toàn năng, hãy coi nó như một công cụ cố làm hài lòng bạn, đôi khi còn kèm theo động cơ riêng.

Trong thời đại AI có thể giúp chúng ta giải quyết mọi thủ tục phiền phức, điều duy nhất không thể giao phó cho nó vẫn là khả năng phán đoán của chính mình. Hãy tận dụng công cụ tốt, nhưng đừng biến mình thành một phần của công cụ.

Tác giả｜Trương Vô Kỵ Chào mừng bạn gia nhập cộng đồng APPSO AI, cùng trò chuyện về sản phẩm AI, nhận#AIcóích, mở khóa thêm nhiều kiến thức mới về AI 👇