Nơi tham vọng về metaverse của Meta chưa đạt được kỳ vọng

Meta chuyển hướng khỏi Metaverse

Vào tháng 10 năm 2021, Mark Zuckerberg thông báo rằng Facebook sẽ trở thành Meta (META), định vị việc đổi tên thương hiệu này như một bước nhảy táo bạo hướng tới xây dựng metaverse. Công ty mô tả sự chuyển đổi này là một bước tiến vượt ra ngoài các màn hình truyền thống, nhằm tạo ra những trải nghiệm nhập vai thông qua công nghệ tăng cường thực tế và thực tế ảo, mà họ coi là chương tiếp theo của công nghệ xã hội.

Tầm nhìn này rất tham vọng: mọi người sẽ làm việc, giao tiếp và giải trí trong các thế giới số được kết nối với nhau, được đại diện bởi các avatar 3D và truy cập thông qua các loại kính đeo hoặc kính thông minh tiên tiến.

Tuy nhiên, sau khi đầu tư hàng tỷ đô la trong nhiều năm, kế hoạch lớn của Meta đã gặp trở ngại.

Gần đây, công ty đã cắt giảm 1.500 việc làm tại bộ phận Reality Labs—trung tâm của các nỗ lực metaverse—và đóng cửa ba studio trò chơi thực tế ảo. Các kế hoạch sản xuất kính VR của bên thứ ba từ ASUS và Lenovo, vốn được dự định sử dụng hệ điều hành VR của Meta, cũng đã bị tạm dừng.

Thay vì theo đuổi một tương lai giống như “Ready Player One”, Meta đang chuyển hướng nguồn lực sang các sáng kiến về kính thông minh và công nghệ đeo được.

Người tiêu dùng chưa bao giờ thực sự hào hứng với metaverse, và dự án này thường bị chế giễu vì các avatar không có chân và đồ họa kém hấp dẫn.

Mặc dù Meta đang rút lui khỏi tham vọng metaverse ban đầu, những nỗ lực của công ty đã mở đường cho trọng tâm hiện tại là kính thông minh tích hợp AI.

Lời hứa hẹn và rủi ro

Ngay từ đầu, chiến lược metaverse của Meta đã quá lạc quan. Những bài thuyết trình ban đầu của Zuckerberg đã giới thiệu những khả năng rực rỡ—mọi người tương tác với nhau dưới dạng avatar trong các môi trường 3D sống động, như trong các tác phẩm khoa học viễn tưởng. Nhưng thực tế lại không như mong đợi.

Ramon Llamas, giám đốc nghiên cứu thiết bị di động tại IDC, chia sẻ với Yahoo Finance: “Bài giới thiệu ban đầu rất ấn tượng, nhưng có vô số trở ngại cần vượt qua trước khi metaverse có thể trở thành hiện thực.” Ông nhớ lại Zuckerberg từng thừa nhận rằng nhiều đổi mới cần thiết vẫn chưa được phát triển.

Mặc dù Meta trở thành nhà bán kính VR hàng đầu với dòng sản phẩm Quest, nền tảng Meta Horizon lại không đạt được sự phổ biến rộng rãi. Đồ họa thiếu ấn tượng và những avatar không chân nổi tiếng chỉ làm tăng thêm thách thức cho công ty.

Một trở ngại khác là sự khó chịu và cồng kềnh của các thiết bị kính đeo hiện tại, khiến chúng không thực tế khi sử dụng lâu dài. Ngay cả các thiết bị cao cấp như của Apple cũng gặp khó khăn trong việc thu hút người dùng.

Theo Counterpoint Research, số lượng kính VR xuất xưởng toàn cầu đã giảm 14% trong nửa đầu năm 2025 so với năm trước đó.

Samsung cũng thừa nhận rằng kính VR Galaxy vừa ra mắt của họ chủ yếu đóng vai trò như một bước đệm cho chiến lược kính thông minh rộng lớn hơn.

Bất chấp những thất bại, việc Meta tiến vào metaverse đã góp phần phát triển các sản phẩm kính thông minh Ray-Ban Meta và Meta Display thành công của họ.

Meta đặt cược rằng kính thông minh sẽ trở thành nền tảng điện toán lớn tiếp theo, có thể giúp công ty thoát khỏi sự phụ thuộc vào hệ sinh thái cửa hàng ứng dụng của Apple hoặc Google, vốn hiện đang kiểm soát các ứng dụng điện thoại thông minh của họ.

Tuy nhiên, các đối thủ như Apple, Google, Samsung, XReal và nhiều công ty khác đang nỗ lực rút ngắn khoảng cách với những tiến bộ của Meta.

Tương lai của Metaverse

Sự chuyển hướng của Meta không có nghĩa là kết thúc cho khái niệm metaverse. Chuyên gia phân tích Gartner, Tuong Nguyen, gợi ý rằng metaverse nên được xem không phải như một sản phẩm hay nền tảng đơn lẻ, mà là một xu hướng rộng lớn hơn phản ánh sự phát triển liên tục của internet.

Nguyen giải thích rằng metaverse là sự hợp nhất của nhiều công nghệ mới nổi, bao gồm kính đeo, màn hình số và kính thông minh. Khi nào sự hội tụ này đạt được sự phổ biến rộng rãi vẫn còn là điều chưa chắc chắn.